My Neighbour Totoro

My Neighbour Totoro fjallar um föður og tvær dætur hans, 5 og 8 ára, sem flytja í japanska sveit til að vera nær mömmu þeirra sem liggur veik á sjúkrahúsi. Myndin snýst aðallega um yngri dótturina sem kynnist fljótt skógartrölli sem heitir Totoro. Það gerist svo voðalega lítið í myndinni sem er frásögufærandi og til að gera langa sögu örstutta þá bjargar Totoro deginum.

Myndin er leikstýrð af Hayao Miyazaki og menn vilja meina að myndin sé lauslega byggð á æsku hans en hann sjálfur átti veika móður og var í sífellu að flytja á milli sveita. Myndin gerist einnig um árið 1956 sem er einmitt sá tími þegar Miyazaki hefur verið á svipuðum aldri og Satsuki og Mei sem eru stelpurnar sem myndin fjallar um.

Miyazaki er einn af stofnendum Studio Ghibli sem hefur gefið frá sér allar frægustu anime myndir síðustu ára a.m.k. á vesturlöndum. Þessar myndir eru einnig allar leikstýrðar af miyazaki. Þessar myndir eru til að mynda Princess Monoke, Spirited Away, Howl´s moving castle. Ég sjálfur hef bara séð mestu mainstream anime myndirnar og þær eru allar myndirnar sem ég taldi upp eftir Miyazaki hérna fyrir framan að viðbættum Akira og Ghost in the shell. Gleymdi líka einni góðri, Steamboy.


Eins og áður kom fram þá gerist ekkert voðalega mikið í myndinni. Sagan er mjög hæg en það er líklega vegna þess myndin er barnamynd og vegna þess hve lítið gerist í rauninni í myndinni þá geta mjög ungir krakkir fylgst með sögunni. Þótt að lítið hafi gerst í myndinni þá leiddist mér nú ekkert sérstaklega en þegar aftur er litið þá held ég hefði nú bara látið duga að horfa á þetta atriði hérna á fyrir neðan sem er aðalatriðið í myndinni. Atriðið er alveg heilar 5 min en ef einhver nennir að horfa á það, takið eftir tónlistinni. Mér finnst hún passa fullkomlega við myndefnið.

My Neighbour Totoro er vissulega teiknuð í svona típískum anime stíl en ég á samt mjög erfitt með að kalla hana anime mynd. Ætla að skjóta því hérna inn að ég fór að smá wiki-flipp og komst að því að manga er semsagt teiknimyndablöðin og anime eru teiknimyndirnar.
Ég er ekki beint sérfróður um anime en mér finnst anime myndir skiptast í aðalatriðum í tvo flokka. Annars vegar teiknað action sem er ofbeldisfullt, blóðugt og oft (en ekkert endilega) með sci-fi brag. Þetta eru myndir svona eins og Akira. Hins vegar þá eru líka ævintýramyndir sem gerast í e-m brengluðum veruleika og er með miklu mythology og folklore ívafi og með þessu meina ég að það er alltaf skógarguðir eða einhvers konar djöflar sem eiga samt meira skylt með hindu eða öðru austrænum trúarbrögðum heldur en djöflum í kristni. Þarna er ég að tala um howl´s moving castle og steamboy. Princess Mononke myndi vera einhvers staðar þarna á milli. Totoro myndi hugsanlega flokkast með “ævintýra myndunum” en mér finnst bara ekki nógu flippuð til að vera anime. Allt þetta óvenjulega í myndinni eins og skógartröllin er ekkert meira óvenjulegt heldur en gengur og gerist í vestrænum barnamyndum. Nota bene, þessi pæling mín um anime myndir er byggð á þeim fáu myndum sem ég sjálfur hef séð þannig ég myndi kannski bara kalla þetta mína upplifun á anime myndum.

Eftir að ég sá myndina fór ég á wiki-flipp og komst að því að myndin var sýnd saman í bíó með annarri teiknimynd sem heitir Grave of the Fireflies. Við nánari athugun sá ég að þarna var eflaust mjög merkileg mynd á ferðinni og roger ebert vildi líkja henni við Schindler´s List. Sú mynd fjallar um unglingsstrák og 5 ára bróður hans sem flýja borgina sem þeir búa í vegna loftárása bandaríkjamanna í seinni heimsstyrjöldinni.
Ég horfði á nokkur atriði úr henni á youtube og öll kommentin við videoin voru á þennan veg .. “ég hef aldrei grátið jafn mikið yfir neinni mynd áður..”. Myndin er semsagt virkilega sorgleg og það hefur örugglega ekkert passað sérlega vel að sýna hana með jafn “léttri” mynd og Totoro. Ég las svo seinna að það var einmitt talin aðalástæðan fyrir því afhverju totoro floppaði svona í bíó. Það sem bjargaði myndinni og í rauninni Studio Ghibli sem var þá að koma sér fyrir, var sala á varningi í kringum myndina. Totoro bangsar og leikföng urðu algjört hitt og það er einmitt talið vera ástæðan fyrir því My neighbour totoro varð svo algjör cult mynda hit seinna meir.

Öllu á botninn hvolft þá er þetta fínasta mynd. Kannski fyrir aðeins of mikil barnamynd fyrir minn smekk en varðandi anime myndir þá finnst mér sumar þeirra eins og Howl´s moving castle bara miklu betri en flestar disney myndir.

Hérna í lokin verð ég samt að skjóta inn að ég var alls ekki sáttur með hvernig farið var með plottið í myndinni. Myndin hafði nefninlega upphaf sem breyttist svo í miðju myndarinnar en svo drollaði hún bara áfram þangað til að mjög aumt ris var í plottinu og svo endaði hún. Ég vil meina að ris myndarinnar og endir hafi bara verið eins og einhver redding hjá handritshöfundunum. Það er til eitthvað orð yfir þetta, þ.e. “reddingu endi” en ég virðist ekki geta fundið það. Það var kannski bara deus ex machina.